Tiệm giặt sấy, giặt là là ngành kinh doanh thông thường: hộ kinh doanh đăng ký tại UBND cấp xã là đủ để bắt đầu, không cần giấy phép con riêng. Nhưng tiệm vẫn phải lo bốn việc mà người mới hay bỏ sót: nước thải và thủ tục môi trường theo quy mô, an toàn điện và PCCC với máy sấy công nghiệp, hoá chất nếu có giặt khô, và cách giao nhận đồ để không vướng tranh chấp bồi thường với khách.
Bài này đi theo đúng trình tự một người mở tiệm giặt sấy cỡ nhỏ ở khu dân cư, khu trọ, gần trường đại học sẽ gặp. Phần chọn máy và vận hành hằng ngày không nằm trong phạm vi bài; trọng tâm là những thứ liên quan đến pháp luật và hợp đồng.
Hộ kinh doanh hay công ty, đăng ký ngành gì
Một tiệm giặt sấy vài máy, chủ tiệm tự làm cùng một, hai nhân viên phù hợp với hộ kinh doanh. Hồ sơ nộp tại UBND cấp xã nơi đặt tiệm, ghi ngành giặt là, làm sạch các sản phẩm dệt và lông thú. Nếu tiệm có thêm dịch vụ giặt rèm, thảm, sofa tại nhà khách, hay cho thuê đồ, hãy ghi thêm các ngành tương ứng để giấy đăng ký phản ánh đúng việc bạn làm.
Công ty phù hợp hơn khi bạn định mở nhiều điểm, nhận hợp đồng giặt đồ vải cho khách sạn, nhà hàng, bệnh viện, spa, vì khách doanh nghiệp cần hoá đơn và hợp đồng dài hạn. Hợp đồng giặt cho cơ sở y tế đòi hỏi quy trình riêng với đồ vải có nguy cơ lây nhiễm; đây là mảng chuyên môn cao, đừng nhận khi chưa có quy trình và thiết bị phù hợp.
Mặt bằng nên là nhà ở riêng lẻ hoặc mặt bằng thương mại có quyền sử dụng hợp pháp. Căn hộ chung cư không dùng được cho kinh doanh; ki-ốt khối đế thì xem quy chế toà nhà, vì máy giặt công nghiệp rung, ồn và thoát nước nhiều có thể bị ban quản lý hạn chế.
Giấy tờ – cơ quan – lúc nào cần
Bảng cho tiệm giặt sấy quy mô nhỏ và vừa. Ngưỡng quy mô về môi trường và PCCC nằm trong văn bản hiện hành, hãy đối chiếu khi tiệm lớn dần.
| Việc | Giấy tờ hoặc thủ tục | Cơ quan hoặc bên liên quan | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Đăng ký kinh doanh | Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh | UBND cấp xã | Hoặc giấy đăng ký doanh nghiệp tại Sở Tài chính |
| Nước thải | Đăng ký môi trường hoặc thuộc diện miễn, tuỳ quy mô | UBND cấp xã | Xả vào hệ thống thoát nước chung cần đấu nối đúng quy định |
| Điện | Hợp đồng mua bán điện, nâng công suất hoặc điện ba pha | Công ty điện lực | Cần chủ nhà đồng ý nếu đứng tên chủ nhà |
| PCCC | Trang bị phương tiện, giữ lối thoát, an toàn điện | Người đứng đầu cơ sở; Công an cấp xã kiểm tra | Máy sấy và kho đồ vải là điểm chính |
| Hoá chất giặt khô | Tuân thủ quy định quản lý hoá chất, lưu trữ, xử lý chất thải | Cơ quan quản lý hoá chất theo phân cấp | Chỉ khi tiệm có giặt khô bằng dung môi |
| Giao nhận đồ của khách | Phiếu nhận đồ, điều kiện dịch vụ niêm yết | Chủ tiệm và khách hàng | Nền tảng để giải quyết khi đồ hư, mất |
Nước thải và thủ tục môi trường
Một tiệm giặt sấy chạy cả ngày thải ra lượng nước đáng kể, có xà phòng, chất làm mềm vải, chất tẩy và xơ vải. Theo Luật Bảo vệ môi trường, cơ sở kinh doanh phát sinh chất thải phải đăng ký môi trường với UBND cấp xã, trừ các trường hợp được miễn theo quy mô và loại hình. Tiệm nhỏ có thể nằm trong diện miễn, tiệm lớn hoặc xưởng giặt công nghiệp thì không. Cách chắc nhất là mang thông số dự kiến, gồm số máy, lượng nước dùng mỗi ngày, có giặt khô hay không, tới hỏi bộ phận môi trường của xã.
Dù thuộc diện miễn, nước thải vẫn phải xả đúng chỗ. Đấu nối vào hệ thống thoát nước chung cần theo quy định của đơn vị quản lý thoát nước tại địa phương. Xả thẳng ra mương, kênh, hoặc xả lên mặt đường là hành vi dễ bị phản ánh và xử phạt. Một hố lọc xơ vải trước khi xả vừa giúp đường ống không tắc vừa giảm phàn nàn của hàng xóm.
Bao bì hoá chất đã dùng, túi lọc xơ, cặn từ máy giặt khô là chất thải cần phân loại. Với giặt khô dùng dung môi, cặn và dung môi thải có thể thuộc nhóm chất thải nguy hại, phải giao cho đơn vị có chức năng thu gom, không đổ chung rác sinh hoạt.
Điện, máy sấy và an toàn cháy nổ
Tải điện. Máy sấy công nghiệp, máy giặt cỡ lớn tiêu thụ điện cao, nhiều tiệm phải nâng công suất hoặc kéo điện ba pha. Làm việc với công ty điện lực trước khi mua máy, vì nâng cấp đường điện có thể mất thời gian và cần chủ nhà ký.
Xơ vải trong máy sấy. Lưới lọc xơ không được vệ sinh, ống thoát khí máy sấy bị bít là nguyên nhân cháy kinh điển của tiệm giặt. Lập lịch vệ sinh mỗi ca và ghi sổ.
Đồ vải dính dầu. Khăn lau dính dầu ăn, dầu máy, dung môi từ nhà hàng, xưởng sửa xe nếu sấy nóng rồi chất đống có thể tự bắt lửa. Phân loại riêng, không để đồ vừa sấy xong còn nóng chất thành đống lớn.
Phương tiện chữa cháy và lối thoát. Bình chữa cháy phù hợp đám cháy điện và chất rắn đặt gần khu máy sấy, lối đi không bị túi đồ chắn. Tiệm ở tầng trệt nhà ở có người ở tầng trên thì càng cần giải pháp ngăn cháy và thoát nạn cho gia đình.
Tiệm tự phục vụ. Khách tự dùng máy nghĩa là có người không quen thiết bị. Nội quy sử dụng, nút dừng khẩn cấp, chống giật, camera khu vực máy và cách liên hệ chủ tiệm khi có sự cố là tối thiểu.
Trách nhiệm với đồ của khách: phiếu nhận đồ là hợp đồng
Phần lớn tranh chấp của tiệm giặt không liên quan cơ quan nhà nước mà nằm giữa tiệm và khách: áo bị co, phai màu, mất một chiếc tất, váy bị cháy khi là. Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 đặt nghĩa vụ cho bên cung cấp dịch vụ về thông tin, chất lượng và bồi thường khi gây thiệt hại. Phiếu nhận đồ và điều kiện dịch vụ niêm yết trong tiệm chính là hợp đồng giữa hai bên.
Một phiếu nhận đồ tốt ghi số lượng từng loại, đặc điểm dễ nhận diện của món đắt tiền, tình trạng sẵn có như vết ố, sứt chỉ, mất cúc, yêu cầu đặc biệt của khách, thời hạn trả. Với đồ có giá trị cao hoặc chất liệu khó, nên hỏi khách và ghi rõ cách xử lý đã thống nhất, hoặc từ chối nhận nếu tiệm không có quy trình phù hợp.
Nhiều tiệm in sẵn câu "tiệm không chịu trách nhiệm" hay "bồi thường tối đa gấp vài lần tiền giặt". Điều khoản giới hạn trách nhiệm có thể được chấp nhận nếu hợp lý và khách được biết trước, nhưng điều khoản loại trừ hoàn toàn trách nhiệm của bên cung cấp dịch vụ khi có lỗi rất dễ bị coi là không có hiệu lực theo pháp luật bảo vệ người tiêu dùng. Viết điều kiện dịch vụ rõ ràng, công bằng, niêm yết nơi khách dễ đọc là cách bảo vệ tiệm tốt hơn một câu in đậm cứng nhắc.
Giao nhận tận nhà, giặt cho khách sạn và tiệm tự phục vụ
Giao nhận tận nhà. Nhân viên đi lấy đồ cần mang theo phiếu hoặc ghi nhận điện tử có chữ ký, ảnh chụp túi đồ khi nhận. Đồ thất lạc trên đường giao là trách nhiệm của tiệm, kể cả khi thuê người giao bên ngoài; hợp đồng với bên giao hàng nên có điều khoản bồi thường.
Giặt đồ vải cho khách sạn, nhà hàng, spa. Hợp đồng dài hạn nên ghi số lượng, quy cách, thời gian quay vòng, cách đếm và đối chiếu khi bàn giao, tỷ lệ hao hụt chấp nhận được, ai chịu khi đồ rách do sử dụng. Khách doanh nghiệp sẽ cần hoá đơn hằng tháng.
Đồ vải có nguy cơ lây nhiễm. Đồ vải từ cơ sở y tế, spa có thủ thuật, cơ sở chăm sóc người bệnh cần quy trình tách riêng, khử khuẩn và bảo hộ cho nhân viên. Không nhận khi tiệm chưa có quy trình và thiết bị phù hợp.
Tiệm tự phục vụ không người trực. Máy nhận thanh toán tự động, camera, nội quy dán tại máy, cách liên hệ khi máy kẹt đồ. Không người trực không có nghĩa là không ai chịu trách nhiệm: chủ tiệm vẫn là người đứng đầu cơ sở về an toàn điện và PCCC.
Đồ khách bỏ quên. Đặt thời hạn lưu giữ đồ không đến lấy trong điều kiện dịch vụ, liên hệ khách trước khi xử lý. Tự ý thanh lý đồ khách khi chưa thông báo dễ dẫn tới tranh chấp.
Lộ trình mở tiệm theo thứ tự
Thứ tự dưới đây giúp tránh trường hợp mua máy xong mới biết không kéo được điện hoặc không có chỗ xả nước.
- Khảo sát mặt bằng: quyền sử dụng hợp pháp, chỗ thoát nước, khả năng nâng công suất điện, hàng xóm có ngại tiếng máy không.
- Ký hợp đồng thuê có điều khoản cho lắp máy công nghiệp, khoan tường đi ống thoát khí, đứng tên hợp đồng điện.
- Đăng ký hộ kinh doanh ở UBND cấp xã với ngành giặt là.
- Làm việc với điện lực về công suất; hỏi bộ phận môi trường của xã về đăng ký môi trường hoặc diện miễn.
- Lắp máy, hệ thống thoát nước có hố lọc xơ, ống thoát khí máy sấy đúng hướng dẫn nhà sản xuất.
- Trang bị bình chữa cháy, lập nội quy an toàn, lịch vệ sinh lưới lọc xơ.
- Soạn phiếu nhận đồ, điều kiện dịch vụ, niêm yết giá; huấn luyện nhân viên ghi phiếu, kiểm túi áo trước khi giặt.
Phần thuế của hộ kinh doanh giặt là bạn có thể đọc thêm ở các trang chuyên về thuế như ThueSo. Hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh chi tiết có trên GiayPhep.com.
Câu hỏi thường gặp
Mở tiệm giặt sấy có cần giấy phép con không?
Không. Giặt là không phải ngành kinh doanh có điều kiện. Bạn đăng ký hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp, bảo đảm an toàn điện và PCCC, xả nước thải đúng quy định và làm thủ tục môi trường nếu thuộc diện phải đăng ký.
Tiệm giặt nhỏ có phải đăng ký môi trường không?
Tuỳ quy mô và loại hình. Một số cơ sở nhỏ thuộc diện miễn, cơ sở lớn hơn hoặc có giặt khô bằng dung môi thì thường phải đăng ký với UBND cấp xã. Mang thông số dự kiến tới hỏi bộ phận môi trường của xã.
Tiệm làm hư đồ của khách thì phải bồi thường thế nào?
Mức bồi thường dựa trên thoả thuận trong phiếu nhận đồ, điều kiện dịch vụ đã niêm yết và lỗi của bên nào. Điều khoản loại trừ hoàn toàn trách nhiệm khi tiệm có lỗi dễ bị coi là không có hiệu lực. Ghi phiếu kỹ ngay từ lúc nhận đồ.
Máy sấy công nghiệp có gây cháy không?
Có nguy cơ nếu lưới lọc xơ không được vệ sinh, ống thoát khí bị bít, hoặc sấy đồ vải dính dầu rồi chất đống khi còn nóng. Vệ sinh lưới lọc mỗi ca và phân loại đồ dính dầu là biện pháp cơ bản.
Mở tiệm giặt sấy trong căn hộ chung cư được không?
Căn hộ chung cư không được sử dụng vào mục đích kinh doanh. Ki-ốt khối đế thương mại thì xem quy chế toà nhà, vì máy giặt công nghiệp rung, ồn và thoát nước nhiều thường bị ban quản lý giới hạn.
Tiệm có giặt khô cần chú ý gì thêm?
Giặt khô dùng dung môi kéo theo nghĩa vụ về lưu trữ hoá chất, thông gió, bảo hộ cho nhân viên và giao cặn, dung môi thải cho đơn vị thu gom chất thải nguy hại có chức năng. Hỏi nhà cung cấp máy về quy trình an toàn trước khi đầu tư.